مارکسيسم تنها فلسفه‌ی زنده‌ی روزگار ما  

چاپ دو کتاب از «سارتر» پس از مدت‌ها نبود کتاب خوب ما را متقاعد کرد که مختصری در مورد اين نويسنده و فيلسوف بزرگ بنويسم.

 

«ژان پل سارتر» در سال 1905 در پاريس متولد شد. تحصيلات عاليه را در دارالمعلمين عالی پاريس و از 1924تا 1928 به انجام رساند. بعد از اخذ درجه‌ی اگرگاسيون در رشته‌ی فلسفه، به تدريس آن در دبيرستان‌های دولتی لوهاور، لائون و سپس در پاريس پرداخت. پس از تدريس در دبيرستان دولتی پاريس، 1933 تا 1935 ابتدا در برلين و سپس در دانشگاه فرايبورگ دانشجوی محقق بود. در سال 1939 به ارتش فرانسه پيوست و در سال 1940 اسير شد. با آزادی از اسارت در 1941 به تدريس فلسفه بازگشت و در نهضت مقاومت شرکت فعالانه داشت. او هيچ‌گاه صاحب کرسی دانشگاهی نشد.

 

البته خاطرات سارتر از دوران کودکيش را می توانيد به صورت کامل‌تر در کتاب «کلمات» بخوانيد. سارتر نوشتن را قبل از جنگ جهانی دوم آغاز کرد. در 1936 مقاله‌ای درباره‌ی خود يا نفس و کتابی درباره‌ی قوه‌ی تخيل با عنوان قوه‌ی تخيل، مطالعه‌ای انتقادی منتشر کرد؛ در حالی که رمان معروفش با عنوان تهوع در 1938 منتشر شد. از او کتابی درباره‌ی عواطف با عنوان طرح نظريه‌ای درباره‌ی عواطف و چند داستان کوتاه در مجموعه‌ای با عنوان ديوار در 1939 منتشر شد. سارتر در ضمن جنگ و در سال 1940 جلد دوم کتاب خود درباره‌ی قوه‌ی تخيل را با عنوان روان‌شناسی پديدارشناختی قوه‌ی تخيل منتشر ساخت و در 1943 مهم‌ترين کتاب فلسفی خود با عنوان هستی و نيستی: مطالعه‌ی وجود‌شناسی از لحاظ پديدارشناسی را به چاپ رساند.

 

نمايشنامه‌اش با عنوان «مگس‌ها» در همان سال اجرا شد. جلدهای اول و دوم رمان راه‌های آزادی و نمايش‌نامه‌ی معروف «درهای بسته» در 1945 انتشار يافت. او دو نمايشنامه‌ی ديگر هم در 1946، يعنی همان سالی منتشر کرد که کتاب تأملات در باب مسئله‌ی يهود منتشر شد.

 

سارتر در سال‌های بعد تعداد قابل توجهی نمايش‌نامه منتشر کرده است و مجموعه‌هايی از مقالات او نيز با عنوان «موقعيت‌ها» در سال‌های 1947، 1948، 1949 و 1964 انتشار يافت. سارتر از بنيان‌گذاران مجله‌ی (les temps modernes) بود و برخی از مکتوباتش، مثل مقالات سال 1952 او درباره‌ی کمونيسم در آن منتشر می‌شد. تلاش او برای تلفيق اگزيستانسياليسم و مارکسيسم به تأليف بخش نخست انتقاد عقل جدالی انجاميد. سارتر بر آثار ژان ژنه با عنوان قديس ژنه: طنزپرداز و شهيد نيز مقدمه‌ای نوشته است.

 

و البته با خواندن کتاب «بازپسين گفتگو» با ترجمه‌ی زيبای «جلال ستاری» می‌توانيد به آخرين نظرات سارتر پی ببريد.

 

 

متن زندگی برگرفته از تاريخ فلسفه‌ی کاپلسون، جلد نهم